Windykacja sądowa od firmy, etap po etapie
Windykacja sądowa to droga od pozwu przez nakaz zapłaty i klauzulę wykonalności do egzekucji komorniczej. Wierzyciel wykłada opłaty, ale ich zwrot zasądza się od dłużnika. Firma może przejść tę drogę sama, gdy dług nie jest sporny. Sprawdź fakturę i zobacz, gdzie jesteś.
Kiedy iść do sądu
Sąd to nie porażka, tylko kolejny krok sprawy
Wiele firm odkłada sąd, bo kojarzy się z kosztami, kancelarią i latami czekania. W sprawach o zapłatę z faktury, gdy dłużnik nie kwestionuje samego długu, rzeczywistość wygląda inaczej. Elektroniczne postępowanie upominawcze kosztuje czwartą część zwykłej opłaty, nakaz zapada bez rozprawy, a cała dokumentacja mieści się w portalu sądu.
Dobrym momentem na pozew jest chwila, w której minął termin z wezwania, a kontrahent nie zapłacił i nie przedstawił rzeczowych zarzutów. Dalsze czekanie rzadko pomaga. Inni wierzyciele tego samego dłużnika, którzy szybciej uzyskają tytuł wykonawczy, wcześniej trafią do komornika, a przy skromnym majątku dłużnika kolejność ma znaczenie. Do tego zbliża się przedawnienie.
Jeśli dopiero zaczynasz sprawę, przeczytaj, co robić, gdy pojawia się niezapłacona faktura. Jeśli wezwanie już wysłałeś, następnym krokiem jest pozew o zapłatę.
Etapy
Pięć etapów, przez które przechodzi każda sprawa sądowa o fakturę
Postępowanie rozpoznawcze
Pozew w EPU, w postępowaniu nakazowym albo zwykłym. Kończy się nakazem zapłaty albo wyrokiem. Pozew przerywa bieg przedawnienia.
Prawomocność
Dwa tygodnie na sprzeciw albo zarzuty od nakazu, dwa tygodnie na apelację od wyroku liczone od doręczenia uzasadnienia. Bez środka zaskarżenia orzeczenie staje się prawomocne.
Klauzula wykonalności
Sąd nadaje klauzulę na wniosek wierzyciela. Tytuł egzekucyjny z klauzulą to tytuł wykonawczy (art. 776 KPC).
Egzekucja komornicza
Wniosek do komornika z tytułem wykonawczym. Zajęcie rachunków, wierzytelności u kontrahentów, ruchomości, nieruchomości. Na wniosek komornik poszukuje majątku (art. 801¹ KPC).
Po egzekucji
Zapłata zamyka sprawę. Egzekucja bezskuteczna otwiera inne drogi: odpowiedzialność zarządu, skargę pauliańską, sprzedaż wierzytelności, pokazanie długu po procedurze.
Odgałęzienie, upadłość
Gdy dłużnik ogłosi upadłość, egzekucja się zatrzymuje, a wierzytelność zgłaszasz syndykowi przez Krajowy Rejestr Zadłużonych w 30 dni od obwieszczenia.
Szczegóły etapów opisujemy osobno: czym różni się nakaz zapłaty w poszczególnych trybach i jak złożyć pozew w EPU. O zgłoszeniu w upadłości piszemy w poradniku o zgłoszeniu wierzytelności.
Koszty
Co wykładasz ty, a co ostatecznie płaci dłużnik
Kto przegrywa, ten oddaje drugiej stronie koszty, które były potrzebne do prowadzenia sprawy (art. 98 KPC). Wierzyciel musi je jednak najpierw wyłożyć i odzyska je dopiero razem z należnością, jeśli dłużnik ma z czego zapłacić.
| Pozycja | Kto wykłada | Kto ostatecznie ponosi |
|---|---|---|
| Opłata od pozwu | wierzyciel | dłużnik, gdy przegra |
| Zarzuty od nakazu w trybie nakazowym (trzy czwarte opłaty) | dłużnik | strona przegrywająca |
| Wynagrodzenie pełnomocnika | strona, która go ustanowiła | dłużnik w wysokości z przepisów, gdy przegra |
| Zaliczki na wydatki komornika | wierzyciel | dłużnik, odzyskiwane w egzekucji |
| Opłata egzekucyjna | dłużnik od wyegzekwowanej kwoty | dłużnik |
| Abonament DłużnikBiz | wierzyciel | wierzyciel, stała kwota bez procentu |
Przy umorzeniu egzekucji na wniosek wierzyciela albo z powodu jego bezczynności przepisy o kosztach komorniczych przewidują opłaty obciążające wierzyciela. Dlatego wniosek do komornika warto składać z konkretnymi informacjami o majątku, a nie na ślepo.
Prowizja a stała cena
Ile kosztuje oddanie sprawy na zewnątrz
Firmy windykacyjne biorą zwykle procent od odzyskanej kwoty, kancelarie wynagrodzenie od sprawy albo stawkę godzinową. Przy jednej dużej sprawie spornej pełnomocnik to rozsądny wydatek. Przy kilkunastu fakturach rocznie, z których żadna nie jest sporna, prowizja zjada pieniądze, które i tak by do ciebie wróciły.
Przykład liczony jawnie
Faktura 8 400 zł
- Prowizja 10 do 25 procent
- 840 do 2 100 zł za tę jedną sprawę
- Plan Sąd rocznie, netto
- 2 088 zł za wszystkie sprawy w roku
Opłaty sądowe i komornicze ponosisz w obu przypadkach. Więcej porównań dla osób decydujących o budżecie na stronie dla zarządu.
Porównanie kosztów dla dyrektora finansowego i zarządu, z rolami, dziennikiem i dostępem dla zespołu, znajdziesz na stronie dla zarządu.
Egzekucja bezskuteczna
Gdy komornik nic nie znajdzie, sprawa się nie kończy
Postanowienie o umorzeniu egzekucji z powodu bezskuteczności (art. 824 § 1 pkt 3 KPC) bywa początkiem drugiego etapu, a nie końcem sprawy.
Odpowiedzialność członków zarządu spółki z o.o.
Gdy komornik nie ściągnie niczego od spółki z o.o., za jej długi mogą solidarnie zapłacić członkowie zarządu (art. 299 § 1 Kodeksu spółek handlowych). Mogą się uwolnić, wykazując m.in., że we właściwym czasie zgłosili wniosek o upadłość albo że wierzyciel nie poniósł szkody. To osobny proces, w którym przyda się prawnik, ale postanowienie komornika jest w nim kluczowym dowodem.
Skarga pauliańska
Gdy dłużnik wyzbył się majątku ze szkodą dla wierzycieli, na przykład przepisał pojazdy na powiązaną firmę, możesz żądać uznania tej czynności za bezskuteczną wobec ciebie (art. 527 Kodeksu cywilnego).
Inne wyjścia
Sprzedaż wierzytelności i pokazanie długu po procedurze
Wierzytelność możesz przenieść na inną firmę bez zgody dłużnika, jeśli nie sprzeciwia się temu umowa, ustawa ani właściwość zobowiązania (art. 509 § 1 Kodeksu cywilnego). Po sprzedaży trzeba zawiadomić dłużnika, bo dopóki tego nie zrobisz, jego zapłata do ciebie zwalnia go z długu (art. 512). W planie Sąd i wyższych wystawisz wierzytelność na sprzedaż zweryfikowanym firmom i pobierzesz wzory cesji i zawiadomienia.
Drugą drogą jest pokazanie długu na profilu dłużnika. Działa tylko przy twardych warunkach: dług wymagalny od co najmniej 60 dni, co najmniej 500 zł, udokumentowany, niesporny i nieprzedawniony, wezwanie z ostrzeżeniem wysłane co najmniej 30 dni wcześniej, dłużnik poza upadłością i zawiadomiony z 14 dniami na sprzeciw. Kwota i wierzyciel nie są pokazywane publicznie. Pełny opis znajdziesz w zasadach pokazywania długów.
Na koniec pamiętaj o przedawnieniu. Po prawomocnym nakazie masz na egzekucję sześć lat (art. 125 § 1 KC), liczonych od nowa po każdym wniosku do komornika.
Pytania
Pytania o windykację sądową
Jeśli boisz się, że na sąd jest już za późno, sprawdź, jak liczyć przedawnienie faktury.
Czym różni się windykacja sądowa od polubownej?
Polubowna to wszystko, co robisz bez sądu: przypomnienia, wezwania, rozmowy, ugoda. Sądowa zaczyna się od pozwu i kończy tytułem wykonawczym, z którym komornik może przymusowo ściągnąć pieniądze z majątku dłużnika.
Kto płaci koszty windykacji sądowej?
Wierzyciel wykłada opłatę od pozwu i zaliczki w egzekucji, ale sąd zasądza ich zwrot od dłużnika, który przegrał, a opłaty egzekucyjne obciążają co do zasady dłużnika. Gdy dłużnik nie ma majątku, część tych kosztów może nie wrócić.
Ile trwa windykacja sądowa?
W prostej sprawie bez sprzeciwu od pozwu w EPU do prawomocnego nakazu z klauzulą mija zwykle od kilku tygodni do kilku miesięcy. Egzekucja z rachunku bywa skuteczna szybko, z innych składników majątku trwa dłużej. Sprawa ze sprzeciwem to już proces, liczony w miesiącach albo latach.
Co, gdy komornik nic nie znajdzie?
Egzekucja zostaje umorzona jako bezskuteczna. Przy spółce z o.o. otwiera to drogę do pozwu przeciwko członkom zarządu (art. 299 Kodeksu spółek handlowych). Możesz też sprzedać wierzytelność albo, po procedurze, pokazać dług na profilu dłużnika.
Czy windykację sądową poprowadzę bez kancelarii?
W sprawie o zapłatę z faktury, której dłużnik nie kwestionuje, tak. Kreatory DłużnikBiz przygotowują pozew, wniosek egzekucyjny i pozostałe pisma, a ty je składasz. W sprawie spornej albo przy dużych kwotach warto mieć pełnomocnika.
Czy DłużnikBiz pobiera procent od odzyskanej kwoty?
Nie. Płacisz stały abonament, a wszystko, co odzyskasz, jest twoje. Opłaty sądowe i komornicze płacisz bezpośrednio sądowi i komornikowi.
Zobacz, na którym etapie jest twoja sprawa
Wpisz fakturę, a pokażemy oś czasu od terminu płatności do komornika, z krokiem, który warto zrobić teraz.
Kreatory przygotowują treść pism z danych sprawy. Pisma składasz i wysyłasz sam, DłużnikBiz nie jest kancelarią i nie reprezentuje cię przed sądem.